Two Sides of Change
Foto van Cristofer Maximiliaan
Een verhuizing is in één dag geregeld. De dozen zijn uitgepakt, de meubels staan. Maar het duurt maanden voordat je nieuwe huis echt thuis voelt.
Dat verschil kent iedereen. De verhuizing zelf is concreet en planbaar. Het wennen aan een nieuwe plek, afscheid nemen van de oude, je ergens thuis gaan voelen — dat loopt in zijn eigen tempo.
William Bridges noemde dit het verschil tussen change en transition. Verandering is wat er aan de buitenkant gebeurt. Overgang is wat er aan de binnenkant gebeurt.
Bij een nieuwe baan speelt hetzelfde. Het contract is getekend, de laptop staat klaar. Maar het duurt even voordat je weet hoe dingen werken, wie je moet bellen, waar je bij hoort.
Drie fases, eigen tempo
Bridges omschreef transitie als een proces in drie fasen. First loslaten — afscheid nemen van hoe het was. Dan de neutrale zone — een periode waarin het oude weg is en het nieuwe er nog niet is. En tot slot de nieuw begin.
Dit is wat het moeilijk maakt: iedereen gaat hier in zijn eigen tempo doorheen. In een team van tien laten er misschien nog drie los, vier in de neutrale zone en drie zijn al geland. En dan wordt de volgende wijziging aangekondigd.
De neutrale zone
De meeste aandacht gaat naar het begin — communiceren, enthousiasme opbouwen — en naar het einde — inbedden, vieren. De neutrale zone krijgt minder aandacht. Begrijpelijk, want het is ongemakkelijk. Er is onzekerheid, soms verwarring. De oude manier werkt niet meer, de nieuwe manier werkt nog niet.
Toch is dit de fase waar transitie gebeurt. Waar mensen hun weg zoeken. Waar weerstand vaak eigenlijk onzekerheid is.
Dit is de leiderschapsuitdaging. Hoe geef je richting als je niet zelf alle antwoorden hebt? Hoe creëer je ruimte voor mensen in verschillende fasen? Hoe ga je om met je eigen onzekerheid?
Niet te plannen, te begeleiden
Transitie kun je niet versnellen. Wel kun je de condities scheppen waarin mensen erdoorheen kunnen bewegen. Door het loslaten te erkennen. Door de onzekerheid niet weg te managen maar bespreekbaar te maken. Door kleine tekenen van het nieuwe begin zichtbaar te maken.
Hoeveel ruimte is er in jouw verandering voor de neutrale zone?